Lunes, Marso 31, 2025

May mga pangalan ang mga pinaslang

MAY MGA PANGALAN ANG MGA PINASLANG
(Tara, pagtulungan natin upang mabatid ni VP Sara)

wala nga bang pangalan ang mga pinaslang?
tiyak meron, at maraming ina ang luhaan
subalit bigyan natin ng mga pangalan
upang ang bise, pangalan nila'y malaman
si Kian Delos Santos ay isa lang diyan

ina ni Aldrin Castillo nga'y lumuluha
na buhay ng kanyang anak ay iwinala
bagamat di naman ako nakapagtala
subalit ito'y isang hamon sa makata
sandaang ngalan ma'y masaliksik kong sadya

Jonathan Mulos, "Dagul", Dario Oquialda, 
JohnDy Maglinte, Obet Tington, Eugen Llaga, 
Vincent Adia, Carlo Bello Villagarcia, 
Abdulmahid Mamalumpong, Larry Miranda, 
Harriet Barrameda Serra, Noel Ababa,

Renato Cajelo Mariano, Alfredo 
Orpeza, "Yaba", Alfredo Roy Elgarico,
Jeremie Garcia, Emelito Mercado,
Harold Tablazon, Jordan Sabandal Abrigo, 
Basideles Ledon, Remar Caballero, 

Ricky Dinon, Noron Mulod, Larry Salaman,
Jocel Salas, Norman Sola, Victor Lawanan,
Abraham Damil, Christopher "Amping" Cuan, 
Joshua Evangelista, Hernani Tipanan,
Caesar Perez, Edwin Callos, Russel De Guzman,

Marcelo Baluyot, Aldrin Tangonan, Jr.,
Abubacar Sharief, Pablo Matinong Jr.,
Jose Dennis Dazer, Arsenio Guzman Jr.,
Joshua Laxamana, Ricardo Gapaz Jr.,
Antonio Rodriguez, Gener Amante Jr.,

Gilbert Paala, Daniel Lopez, Djastin Lopez,
Franie Genandoy Avanceรฑa, Froilan Reyes,
Roselle Tolentino Javier, Ritchie De Asis, 
Louie Angelo Vallada, Santiago Andres,
Roberto Alejo Silva, Jun Rey Cabanez,
 
kung bibilangin ko'y higit pa lang limampu
ang sa tula'y ngalan ng buhay na naglaho
sa isang patakaran ngang napakadugo
sa paalam dot org pa lang ito nahango
halina't pagtulungang ngalan pa'y mabuo

* pinaghanguan ng mga pangalan ng biktima ng drug war: https://paalam.org/ 
* tula batay sa ulat sa pahayagang Bulgar, Marso 31, 2025, tampok na balita (headline) at pahina 2

Walang gutom ang Budol Gang

WALANG GUTOM ANG BUDOL GANG

ang budol ay
panloloko,
panlalansi,
panlilinlang

gamit nila'y 
anong tamis
maasukal
na salitรข

upang kunin
o nakawin
ang anumang
mayroon ka

paano kung
ninakawan
na'y ang kaban
nitong bayan

hay, ang masa
ang kawawa
panlolokong
di halatรข

mandaraya
walanghiya
budol-budol
tusong ulol

walang gutom
ang pusakal
bulsa't mukha'y
anong kapal

ingat kayo
sa budol gang
at labanan
ang budol gang

- gregoriovbituinjr.
03.31.2025

* batay sa ulat sa pahayagang People's Journal, Marso 31, 2025, tampok na balita (headline) at pahina 2

Linggo, Marso 30, 2025

Tatlong magkakapatid, magkayakap na nasunog

TATLONG MAGKAKAPATID, MAGKAYAKAP NA NASUNOG

tuwing Marso ay Fire Prevention Month subalit
bago magtapos ang Marso ay tatlong paslit
ang namatay sa sunog nang magkakayakap
kung ako ang ama'y tiyak di ko matanggap

mga batang edad tatlo, apat at anim
ang namatay sa sunog, talagang kaylagim
magkakapatid silang may kinabukasan
subalit tinupok ng apoy ang tahanan

ay, bakit nangyari ang kalagayang ito?
anang ulat, ama't ina'y nasa trabaho
nang magkasunog ikasiyam ng umaga
nang tatlong magkakapatid ay nadisgrasya:

Sachna Lexy, Razan Kyle, at Athena Lexy
doon sa Barangay Mambaling, Cebu City
mga pangalang di dapat makalimutan
paalala sila na ating pag-ingatan

at huwag basta iwan yaong ating anak
nang sila lang sa bahay nang di mapahamak
kung may napag-iwanan lang na responsable
sa komunidad, baka di iyon nangyari

- gregoriovbituinjr.
03.30.2025

* ulat ng Marso 30, 2025 sa pahayagang Bulgar at Abante Tonite, tampok na balita (headline) at pahina 2
* ๐— ๐—ฎ๐—ฟ๐—ฐ๐—ต was declared as โ€œ๐—™๐—ถ๐—ฟ๐—ฒ ๐—ฃ๐—ฟ๐—ฒ๐˜ƒ๐—ฒ๐—ป๐˜๐—ถ๐—ผ๐—ป ๐— ๐—ผ๐—ป๐˜๐—ตโ€ by virtue of Proclamation No. 115-A, s.1966 which promotes consciousness about safety and accident prevention. On the other hand, Proclamation No. 360, s.1989, proclaimed this month as โ€œ๐˜ฝ๐™ช๐™ง๐™ฃ ๐™‹๐™ง๐™š๐™ซ๐™š๐™ฃ๐™ฉ๐™ž๐™ค๐™ฃ ๐™ˆ๐™ค๐™ฃ๐™ฉ๐™โ€ that disseminates campaigns on burn prevention and to enhance education in all phases of burn cases. mula sa kawing na https://web.nlp.gov.ph/fire-prevention-month/

7.7 lindol sa Myanmar at Thailand, 1K patay

7.7 LINDOL SA MYANMAR AT THAILAND, 1K PATAY

kayraming gumuhong gusali
nasa sanlibo ang nasawi
sa magnitude seven point seven
na lindol sa Myanmar at Thailand 

dal'wang libo't apat na raan
ang naulat na nasugatan
magnitude six point four aftershock
pa'y talagang nakasisindak

nagpapatuloy pa ang rescue
operation baka may buhay
pang natatabunan ng lupa
o pader ng mga gusali

anumang kaya'y ating gawin
nang mga buhay pa'y sagipin
kung kakayanin, mag-ambagan
nang nalindol ay matulungan

at ipadala sa ahensyang
natalagang magbigay-tulong
tulad sa mga na-Yolandang
buong mundo yaong tumulong

- gregoriovbituinjr.
03.30.2025

* ulat mula sa pahayagang Abante, Marso 30, 2025, tampok na balita (headline) at pahina 3

Sabado, Marso 29, 2025

Pumatay na ngunit di ikinulong!

PUMATAY NA NGUNIT DI IKINULONG!

grabeng balita, may krimen na naman
dahil sa make-up na di pinahiram?
dahil doon, kaklase na'y pinaslang?
pumatay dahil sa make-up na iyan?

Grade 8, tinodas ng klasmeyt sa klasrum
bakit nga ba nangyayari ang gayon?
nadakip naman ang suspek na iyon
ngunit sa piitan ay di nakulong

hanggang Bahay Pag-asa lang ang bading
dalagitang biktima'y nasawi rin
binully, tinutukan ng patalim
pinagsasaksak ng bading na praning

may mental health problem nga ang kriminal
baka dapat dalhin siya sa Mental
balitang ito'y nakatitigagal
kung ako ang tatay ay mangangatal

mga pamilya'y talagang luluha
kung Mental Health Act ay walang nagawa
nang mapigil ang krimeng nabalita
dapat batas pa'y patataging sadya

- gregoriovbituinjr.
03.29.2025

* ulat mula sa pahayagang Pang-Masa, Marso 28, 2025, tampok na balita (headline) at pahina 2

* Republic Act No. 11036 - An Act Establishing a National Mental Health Policy for the Purpose of Enhancing the Delivery of Integrated Mental Health Services, na mas kilala ring Mental Health Act of 2018

Mula World #140, umangat na sa World #75 si Alex Eala

MULA WORLD #140, UMANGAT NA SA WORLD #75 SI ALEX EALA

taaskamaong pagpupugay kay Alex Eala
mula sa World Number One Hundred Forty, umangat na
siya sa ranking, World Number Seventy Five na siya
dahil sa panalo sa mga nakalaban niya

aba't tatlong Grand Slam Champion ang kanyang tinalo
kasama doon ang World Number Five at World Number Two
nasa Top Four sa semifinals, humanga ang mundo
siya'y isang inspirasyon sa mga Filipino

ipakita mo pa, Alex, ang bilis mo at husay
ipakita mo pa ang galing ng atletang Pinay
ipinagbubunyi namin ang bawat mong tagumpay
maging kampyon ka sa mundo sana'y aming masilay

sa mga nagawa mo para sa bayan, salamat
kaya, O, Alex Eala, isa ka nang alamat
mga susunod na henerasyon ay mamumulat
susunod sa yapak mo, muli, maraming salamat!

- gregoriovbituinjr.
03.29.2025

* ulat mula sa pahayagang Abante Tonite, Marso 28, 2025, p.8

Biyernes, Marso 28, 2025

Mabuhay ang Letran sa panalo

MABUHAY ANG LETRAN SA PANALO

kahit wala na sa eskwelahan
suportado ang laban ng Letran
mula noong hayskul hanggang ngayon
sa laro nila wala man doon

kaya Arriba Letran! ang hiyaw
upang sila'y maging matagumpay
anumang laro, kahit basketball
chess, tennis, track and field, at volleyball

ako'y isang simpleng tibak lamang
na sa Letran ay napapabilang
na noong hayskul doon nagtapos
kaya ako'y taga-Intramuros

na sa NCAA naglaro rin
atleta noong hasyskul pa man din
track and field ang laro ko talaga
sa Rizal Memorial Stadium pa

kaya pag nabasa sa balita
ang laro ng Letran, ako'y hanga
ang pagsuporta ko'y sadyang buo
ngayon man ay wala akong luho

- gregoriovbituinjr.
03.28.2025

* ulat mula sa pahayagang Abante Tonite at Pilipino Star Ngayon, Marso 28, 2025
* NCAA - National Collegiate Athletics Association

Tennis great Nadal, saludo kay Alex Eala

TENNIS GREAT NADAL, SALUDO KAY ALEX EALA

matapos nitong talunin si Iga Swiatek
pinuri ni Rafael Nadal si Alex Eala
sabi ni Nadal, "We are extremely proud of you, Alex."
anya, "What an incredible tournament! Let's keep dreaming!"

mensahe sa social media ni Nadal kay Alex na
nagsanay sa Rafael Nadal Tennis Academy
sa Mallorca, malaking isla sa bansang Espanya
maganda iyong papuri ng isa sa The Big Three

nina NadalRoger Federer at Novak Djokovic
na nangungunang tennis player na kalalakihan
kami rin sa Pinas, nagpupugay sa iyo, Alex
tunay kang inspirasyon para sa kinabukasan

ang hiyaw nga namin, Alex, mabuhay ka, mabuhay!
sa larangan ng tennis ay ipinakitang husay

- gregoriovbituinjr.
03.28.2025

* ulat mula sa pahayagang Pilipino Star Ngayon, Marso 28, 2025, p.12

Alex Eala, tinalo ang World #2

ALEX EALA, TINALO ANG WORLD NO. 2

O, Alex Eala, pagpupugay sa iyo
at talagang tinalo mo ang World Number Two
na nasaksihan ng maraming Pilipino
mula pa sa iba't ibang panig ng mundo

laro mo'y kaygaling, di ka patumpik-tumpik
at pinataob mo si Iga Swiatek
labingsiyam na anyos ka lang ngunit hitik
na sa karanasan, kung pumalo'y kaybagsik

panatilihin mo ang magandang momentum
ang mga tinalo mo'y magagaling doon
tunay ngang alamat ka na at inspirasyon
para sa mga susunod pang henerasyon

tiyak ang pangalan mo'y nakaukit na nga
sa kasaysayan ng isports sa ating bansa
kaya sa iyo'y maraming tumitingala
humayo ka't kampyonato'y kamtin mong sadya

- gregoriovbituinjr.
03.28.2025

* ulat mula sa mga pahayagang Tempo, Pilipino Star Ngayon, at Abante, Marso 28, 2025

Huwebes, Marso 27, 2025

Alex Eala, dehado raw kay World #2 Iga Swiatek

ALEX EALA, DEHADO RAW KAY WORLD #2 IGA SWIATEK

may ilang nagsabi, anang ulat sa dyaryo
na pambato nating si Alex ay dehado
lalo't makakalaban niya'y World Number Two
na si Swiatek, siya ba'y mananalo?

palagay ko si Alex pa ang magwawagi
kung kanyang momentum ay mapapanatili
matitinding manlalaro'y kanyang ginapi
mananalo siya't makakamit ang mithi

sige, Alex Eala, gawin mo ang kaya
kami rito'y iniidolo ka talaga
ang pangalan ng bansa'y dala mo tuwina
pagpupugay, mabuhay ka, Alex Eala!

ang World Number Two ay iyo nang pataubin
ipakita sa mundong Pinay ay kaygaling

- gregoriovbituinjr.
03.27.2025

* ang sanligan o background ay mula sa ulat sa pahayagang Abante at Bulgar, Marso 27, 2025

Martes, Marso 25, 2025

Ang berdugo'y di magiging bayani

ANG BERDUGO'Y DI MAGIGING BAYANI

tila nais palabasin ng kanyang anak
na kung uuwi'y baka mamatay sa tarmak
baka mapagaya kay Ninoy sa paglapag
ng eroplano, baka siya'y mapahamak

iyan ang laman ng mga ulat sa dyaryo
naging dilawan na ba ang bise pangulo?
idinamay si Ninoy, baka magkagulo?
magiging bayani ba ang isang berdugo?

gayong may atas paslangin ang libong Pinoy
ngayon, ikinukumpara siya kay Ninoy
baka mga napaslang, sa hukay managhoy:
"hoy! si Ninoy nga'y huwag ninyong binababoy!"

dating Pangulo'y kay Ninoy ikinumpara
ano? hay, nakakaumay, maling panlasa
dahil sa kaso'y nagbabalimbingan sila
parang niyakap nila ang diwa ng Edsa

sa tindi ng kaso, crime against humanity
di makababalik, iyan ang mangyayari
umiyak man ng dugo, kahit pa magsisi
di siya isang Ninoy, di siya bayani

- gregoriovbituinjr.
03.25.2025

* mula sa ulat ngayong araw sa pahayagang Pilipino Star Ngayon, Bulgar at Abante

Makasaysayang panalo ni Alex Eala

MAKASAYSAYANG PANALO NI ALEX EALA

sa larangan ng isports, sakalam talaga
ang ating kababayang si Alex Eala
Kanang si Madison Keys pinataob niya 
kaya bansa'y ipinagmamalaki siya!

unang pinataob ay pawang may number five
si Katie Volynets, world's number seventy five
Jelena Ostapenko, world's number twenty five
at ngayon ay si Madison Keys, world's number five

labingsiyam na anyos pa lang nang magwagi
ang kanyang mga panalo'y kapuri-puri
maging world champion sa tennis ang kanyang mithi
sana kalusugan niya'y mapanatili

kami rito, Alex, sa iyo'y nagpupugay
pinakita mo sa mundo ang iyong husay
pinakita sa iba ang lakas ng Pinay
kaya hiyaw namin, mabuhay ka, mabuhay!

- gregoriovbituinjr.
03.25.2025

* ulat ng Marso 25, 2025, mula sa pahayagang Abante, Pilipino Star Ngayon, at Pang-Masa

Linggo, Marso 23, 2025

Pansamantalang paglaya ni Du30, haharangin ng EJK victim families

PANSAMANTALANG PAGLAYA NI DU30, HAHARANGIN NG EJK VICTIM FAMILIES

tiyak na tututulan ng mga pamilya
ng mga biktima ng EJK o yaong
extrajudicial killings kung pansamantala
mang makalaya si dating pangulong Digong

anang ulat, sakaling may interim release
dahil maimpluwensya ang dating pangulo
tiyak na marami ang aaktong mabilis
upang harangin sakaling mangyari ito

may due process si Digong, di yaong winalan
ng buhay, pinaslang, kaya sadyang masahol
pag pinagbigyan ang mismong may kasalanan
tiyak na human rights defenders ay tututol

kaya sana'y di ito gawin ng ICC
upang inaasam na hustisya'y makamit
ng mga biktimang ang buhay ay winaksi
ng berdugong ang atas ay napakalupit

- gregoriovbituinjr.
03.23.2025

* ICC - International Criminal Court
* ulat mula sa pahayagang Pang-Masa, Marso 23, 2025, pahina 1 at 2

Sabado, Marso 22, 2025

Hindi pa raw isusuko ang 'Bataan"

HINDI PA RAW ISUSUKO ANG 'BATAAN'

grabeng metapora kapag iyong tiningnan
tila ba sexist remark sa kababaihan
sa pagbabalita sa isang pahayagan
idagdag pa ang nagi-ispayk sa larawan

pamagat nga'y "Myla hindi pa isusuko
ang 'Bataan'", kahulugan ba'y napagtanto
gayunpaman, katapangan ang mahuhulo
bagamat pamagat ay tila pagbibiro

isa iyong balita sa larong volleyball
na si Myla Pablo ang nagbibigay trobol
sa katunggaling di basta-basta maismol
na matinding pagsasanay ang ginugugol

noong World War Two nang Bataan ay bumagsak
sa kamay nang Hapon, pinagapang sa lusak
ang mga Pilipino't Kanong tambak-tambak
hanggang sa mga kaaway sila'y umupak

hindi pa isusuko ang 'Bataan', sabi
sa ulat, pinatungkulan ang binibini
na animo'y patama sa pagkababae
na pag nalugso, Bataan na'y iwinaksi

- gregoriovbituinjr.
03.22.2025

* ulat mula sa pahayagang Abante Tonite, Marso 22, 2025, pahina 8

Magramo, bagong WBC champ; anak ni Pacman, wagi

MAGRAMO, BAGONG WBC CHAMP;
ANAK NI PACQUIAO, WAGI

Congrats po sa dalawa nating boksingero
bagong WBC champ na si Magramo
habang wagi sa lightweight si Eman Bacosa
sa Blow-by-Blow na ginanap pa sa Okada

tinawag na "Hurricane" dahil anong galing
ni Arvin Magramo na sisikat sa boxing
pang-anim na sunod na panalo ni Eman
na sumunod sa yapak ng amang si Pacman

anang ulat, napaluhod ang katunggali
ni Magramo kaya sa hurado'y nagwagi
at si Bacosa naman ay nagpakawala
sa kalaban ng ilang solidong patama

kina Arvin at Eman, mabuhay, mabuhay!
magpatuloy kayo't ipakita ang husay!

- gregoriovbituinjr.
03.22.2025

* WBC - World Boxing Council
* ulat mula sa pahayagang Bulgar, Marso 22, 2025, p,12

Huwebes, Marso 20, 2025

4-anyos na anak, pinatay sa sakal ng nanay

4-ANYOS NA ANAK, PINATAY SA SAKAL NG NANAY

karumal-dumal ang sinapit ng apat na anyos
na anak pa ng kanyang inang sumakal sa kanya
bakit nangyayari ang ganitong kalunos-lunos?
na pangyayari't paano sasaguting talaga?

tila may mental health problem na ang nasabing nanay
naburyong dahil di raw nagpapakita ang mister
bakit naman anak ang napagdiskitahang tunay?
naku, nagsawa na ba siya sa pagiging martir?

may hinala siyang mister ay may ibang babae
pagkat ilang araw nang ito'y di nakakauwi
nagdilim ang paningin, sinakal niya si Sophie
hay, sa selos o panibugho'y walang nagwawagi

ngayon, siya'y makukulong sa pagpaslang sa anak
sugat kung maging balantukan man ay mag-aantak

- gregoriovbituinjr.
03.20.2025

* ulat ng Marso 20, 2025, sa mga pahayagang Pilipino Star Ngayon, Bulgar, at Pang-Masa

Martes, Marso 18, 2025

Si Nadine Lustre para sa planeta

SI NADINE LUSTRE PARA SA PLANETA

ambassadress pala ang artistang si Nadine 
Lustre ng campaign na Save the Planet, Go Vegan
matibay na dedikasyong dapat purihin
nagpintura pa ng Mother Earth sa katawan

sa isang photoshoot noong Lunes sa Pasig
na vegan lifestyle campaign ang isinusulong
di lang diet kundi sa produktong tangkilik
sa kampanyang ito'y kaylaki niyang tulong

nagbukas ng vegan restaurant sa Siargao
sapagkat nang minsang sa Palawan mapunta 
ay nasubukang kumain ng pulos gulay
kay Nadine nga ako'y nagpupugay talaga

kampanya niyang ito'y sa tulong ng grupong
People for the Ethical Treatment of Animals
o PETA kaya tayo'y nakakasigurong
gawaing ito'y kampanyang dapat itanghal

- gregoriovbituinjr.
03.18.2025

* tula ay batay sa ulat sa pahayagang Pang-Masa, Marso 18, 2025, p.5

Lunes, Marso 17, 2025

Edad 7 at 10, ginahasa sa magkaibang lalawigan

EDAD 7 AT 10, GINAHASA SA MAGKAIBANG LALAWIGAN

pitong anyos na batang babae yaong hinalay
saka pinagsasaksak pa ng gwardyang desperado
na kinalasan daw ng kinakasama, kaylumbay!
ngunit bakit ang bata ang pinagbalingan nito?

sampung anyos namang batang babae'y ginahasa
ng isang suspek na pumalo sa ulo ng paslit
biktima'y natagpuang walang saplot sa ibaba
may mga sugat pa sa ulo, ay, nakagagalit!

una'y sa Butuan, Agusan del Norte naganap
isa'y sa Lupi, Camarines Sur naman nangyari
winalang halaga ang mga batang may pangarap
iyang mga suspek kaya ngayon ay nagsisisi?

nawa'y makamit ng mga bata ang katarungan!
sana mga suspek ay makalabosong tuluyan!

- gregoriovbituinjr.
03.17.2025

* ulat ng Marso 17, 2025 sa pahayagang Pilipino Star Ngayon at Bulgar

Linggo, Marso 16, 2025

Babae, hinoldap na, ginahasa pa ng habal-habal rider

BABAE, HINOLDAP NA, GINAHASA PA NG HABAL-HABAL RIDER

aba'y naku, ingat, mga kababaihan
lalo na't dalaga pa, puri'y pag-ingatan
mula sa masamang loob, pusong kawatan
lalo't madaling araw na't tungo'y tahanan

may ulat ngang hinoldap ang isang babae
at ginahasa pa sa madilim na parte
ng lugar sa Cebu, talagang sinalbahe
ng suspek na tsuper ng motorcycle taxi

mabuti't nakapagsumbong pa ang biktima
kaya suspek ay nasakote kapagdaka
tiyak suspek ay sa kulungan magdurusa
dahil sa krimeng nagawa't inamin niya

sa pag-uwi po ng madaling araw, INGAT!
at maraming mapagsamantalang nagkalat

- gregoriovbituinjr.
03.16.2025

* ulat ng petsang Marso 16, 2025 mula sa pahayagang Bulgar, Pang-Masa, at Pilipino Star Ngayon

Sabado, Marso 15, 2025

Dalawang abusadong ama

DALAWANG ABUSADONG AMA

bumungad ay dalawang kaytinding balita
ng dalawang amang umabuso ng anak
dahil sa kanilang mga krimeng ginawa
imbes protektor, anak sa dusa'y sinadlak

dalawa't limang anyos na bata'y ginamit
sa cybersex ng tatay nila sa Zambales
edad lima, siyam, labing-isa'y nire-reyp
ng mismong tatay nila nang paulit-ulit

isa'y nadakip sa Baclaran, Paraรฑaque
kahiya-hiyang gawain ng mga tatay
sariling mga anak pa ang sinalbahe
isa'y sa cybersex, isa'y sa panghahalay

bakit sariling anak pa'y pinapahamak
baka rason pa rin nila'y dahil sa hirap
may problema ba ang mga ama sa utak
may mental health problem ba silang nalalasap

- gregoriovbituinjr.
03.15.2025

* ulat ng Marso 15, 2025 mula sa pahayagang Bulgar, tampok na balita (headline) at pahina 2, at sa pahayagang Abante Tonite, pahina 2

May mga pangalan ang mga pinaslang

MAY MGA PANGALAN ANG MGA PINASLANG (Tara, pagtulungan natin upang mabatid ni VP Sara) wala nga bang pangalan ang mga pinaslang? tiyak meron,...